Pasjoniści głoszą Mękę Chrystusa — w parafiach, na misjach ludowych, w konfesjonale i wszędzie tam, gdzie zostaną posłani. Ta strona pokazuje, jak to wygląda w praktyce: gdzie pracujemy, co prowadzimy i jak nas zaprosić.
Jest obowiązkiem [pasjonistów] nie zaniedbać żadnego środka i użyć każdego sposobu celem nawrócenia dusz poprzez misje, katechezy, kazania, medytacje, duchowe ćwiczenia dla kapłanów, zakonnic i świeckich, i każdy inny rodzaj apostolskiej pracy… – św. Paweł od Krzyża
Apostolat pasjonistów nie jest zbiorem dzieł dobranych według potrzeb. Wynika z czwartego ślubu i ma w Konstytucjach określony kierunek.
Kościół powierzył naszemu Zgromadzeniu istotną część swojej misji apostolskiej, to jest uczynić owocną miłość Chrystusa objawiającą się wyraźnie w Jego męce, aby jej pamięć wiecznie żyła i była sprawowana. — Konstytucje, 62
Z tego wynikają dwa priorytety, oba zapisane wprost:
Pierwszeństwo ubogich i marginalizowanych — dając pierwszeństwo pracy wśród ubogich i w miejscach bardziej opuszczonych (Konst. 69).
Męka rozpoznawana w ludziach, nie tylko w historii — Konstytucje mówią o głoszeniu Męki jako rzeczywistości obecnej w życiu ludzi «ukrzyżowanych dzisiaj» przez niesprawiedliwość, brak głębokiego sensu ludzkiego życia, głód pokoju, prawdy i życia (Konst. 65).
Reguła z 1775 roku dodaje do tego sposób, w jaki należy głosić Słowo Krzyża:
…nie wolno używać w kazaniach stylu tak górnolotnego i wytwornego, iżby mało był zrozumiały dla ludu. Niech karmią maluczkich chlebem słowa Bożego w sposób prosty i jasny. — Reguła św. Pawła od Krzyża, rozdz. XXIII
Misje i rekolekcje parafialne są najstarszym i wciąż centralnym dziełem pasjonistów. Konstytucje nazywają je szczególnym i centralnym zadaniem Zgromadzenia (Konst. 70).
Sam Założyciel przeprowadził ich około stu osiemdziesięciu, do tego około sześćdziesięciu serii rekolekcji.
Dziś nadal prowadzimy:
- misje parafialne i ich odnowienia
- rekolekcje parafialne — adwentowe, wielkopostne, tematyczne
- rekolekcje zamknięte we własnych domach rekolekcyjnych w Sadowiu i Smotryczu
- rekolekcje dla osób konsekrowanych i kapłanów
- rekolekcje powołaniowe dla mężczyzn rozeznających drogę
- tridua, nabożeństwa pasyjne, kazania odpustowe
Polska prowincja pw. Wniebowzięcia NMP prowadzi 8 klasztorów: siedem w Polsce i jeden na Ukrainie.
Miejsce |
od kiedy |
Dzieła |
|---|---|---|
| Przasnysz | 1923 | Sanktuarium Matki Bożej Niepokalanej · parafia św. Stanisława Kostki |
| Sadowie (k. Ostrowa Wlkp.) |
1932 | parafia Chrystusa Króla · dom rekolekcyjny · siedziba Rodziny Matki Pięknej Miłości |
| Rawa Mazowiecka | 1938 | parafia św. Pawła od Krzyża · obraz Matki Bożej Pocieszenia · Centrum Promocji Duchowości Pasyjnej |
| Łódź | 1956 | parafia Matki Bożej Bolesnej · infirmeria prowincji |
| Warszawa-Grochów | 1958 | dom prowincjalny · dom studiów · kaplica św. Gabriela |
| Wisła | 1970 | parafia św. Pawła od Krzyża |
| Smotrycz (Ukraina) | 1991 | 6 parafii · sanktuarium w Tynnej · dom rekolekcyjny · Dom Miłosierdzia |
| Warszawa-Białołęka/td> | 2009 | parafia św. Mateusza · Sanktuarium św. Gabriela i Młodych Świętych · Misja Gabriela |
Dwa klasztory zostały w ostatnich latach zamknięte: Jaroměřice w Czechach (1994–2022) i Kieźliny pod Olsztynem (2001–2026).
Czwarty ślub obowiązuje zakonników, ale duchowość pasyjna jest otwarta dla wszystkich. Przy prowincji działają:
Rodzina Matki Pięknej Miłości (RMPM) — ruch modlitewno-apostolski założony w 1989 roku przez pasjonistę o. Dominika Busztę, po zamachu na Jana Pawła II. Skupia osoby chore i cierpiące, które ofiarowują swoje cierpienie w intencjach Kościoła. Siedziba: Sadowie-Golgota.
Bractwo Czarnego Szkaplerza Męki Pańskiej — prywatne stowarzyszenie osób świeckich i duchownych. Przyjmujący szkaplerz zobowiązuje się codziennie, choćby krótko, rozważać Mękę Chrystusa i dawać świadectwo o miłości objawionej na krzyżu. Praktykę odnowiono w 2005 roku.
Centrum Promocji Duchowości Pasyjnej p.w. św. Gemmy Galgani — erygowane 1 czerwca 2017 roku, promuje duchowość świętych i błogosławionych rodziny pasjonistowskiej; rozwija też kult św. Marii Goretti oraz prowadzi sprawy beatyfikacyjne sługi Bożego o. Bernarda Kryszkiewicza.
Misja Gabriela — inicjatywa skierowana do młodzieży, związana z budową sanktuarium św. Gabriela i Młodych Świętych na warszawskiej Białołęce oraz Centrum Młodych.
Szkoła Mądrości Krzyża — cykl otwartych wykładów prowadzony przez pasjonistów w domu prowincjalnym na warszawskim Grochowie i transmitowany online. W semestrze zimowym 2025/2026 w zajęciach wzięło udział ponad 70 słuchaczy. Uczestniczyć można na miejscu albo przez internet — na żywo, z możliwością zadawania pytań, albo później, korzystając z nagrania i materiałów wykładowcy.
Pasjoniści są na Podolu od czerwca 1991 roku — od początku istnienia niepodległej Ukrainy. Pierwsi przybyli o. Albin Sobiech i o. Piotr Czapliński, zaproszeni przez biskupa kamieniecko-podolskiego Jana Olszańskiego. Objęli podominikański kościół św. Mikołaja w Smotryczu, pierwszej stolicy Podola. Z czasem powierzono im kolejne okoliczne parafie — świątynie trzeba było podnosić z ruiny albo budować od nowa. Dziś wspólnota obsługuje sześć parafii i kaplicę filialną.
Dom Miłosierdzia to dom dla osób starszych i chorych, które nie mają skąd otrzymać pomocy. Projektowany na czterdzieści osób, ma także cztery pokoje dla matek z dziećmi, które musiały opuścić dom, oraz świetlicę środowiskową dla dzieci z okolicy. Pasjoniści prowadzą go wspólnie z siostrami szarytkami z prowincji poznańsko-chełmińskiej.
Po rosyjskiej inwazji w 2022 roku Smotrycz — miejscowość licząca przed wojną niecałe dwa tysiące mieszkańców — przyjął ponad tysiąc uchodźców wewnętrznych. Zakonnicy i siostry zostali na miejscu. Dom Miłosierdzia stał się jednocześnie schronieniem dla uciekających z Mariupola, Charkowa i okolic Kijowa, punktem postoju dla zmierzających ku granicy i miejscem opieki paliatywnej dla chorych ewakuowanych z terenów zagrożonych. Przyjmowano ludzi ponad projektowany limit.
Zanim praca skupiła się na Podolu, polscy pasjoniści posługiwali także poza Europą Wschodnią. Zakonnicy z naszej prowincji pracowali w Demokratycznej Republice Konga i Republice Południowej Afryki, a w Europie — w Szwecji oraz w Czechach, gdzie prowincja prowadziła klasztor w Jaroměřicach w archidiecezji ołomunieckiej od 1994 roku do jego zamknięcia w 2022.
Doświadczenie tych placówek nie przepadło. Zostało w prowincji jako świadomość, że wspólnota licząca kilkadziesiąt osób może realnie uczestniczyć w dziele obejmującym kilkadziesiąt krajów — pod warunkiem, że robi to w formie dostosowanej do swoich sił.
Obecnie prowincja nie ma misjonarzy poza Ukrainą. Wspiera natomiast misyjną działalność pasjonistów na świecie — a od 2025 roku ma to wymiar całkiem praktyczny: podjęliśmy współpracę z wiceprowincją św. Gemmy Galgani w Tanzanii.
Dwóch studentów z Tanzanii przygotowuje się do święceń kapłańskich w naszym domu studiów w Warszawie, odbywając studia teologiczne.
Przez trzysta lat kierunek był jeden: Europa posyłała ludzi do Afryki. Dziś najwięcej powołań pasjonistowskich przychodzi z Afryki i Azji, a najpilniejszą potrzebą misji nie są środki materialne, lecz formacja. Prowincja, która nie ma dziś kogo posłać, może zamiast tego przyjąć i wykształcić — i jest to udział w misji równie realny jak wyjazd.